Wyszukiwanie artykułów

Wino towarzyszy człowiekowi od zarania dziejów. Przez cały ten czas proces jego wytwarzania ewolułował, a umiejętność jego wytwarzania rozprzestrzeniła się. Wynikiem tych procesów jest ogromna liczba rodzajów i gatunków win. W publikacji przedstawiono europejską definicję wina, jak również najczęściej wykorzystywane rodzaje klasyfikacji win. Omówiono w zarysie technologię jego wytwarzania, a ponadto przedstawiono prozdrowotne właściwości win i alkoholu.

Jednym z podstawowych składników codziennej, prawidłowej diety człowieka są produkty mleczarskie. Produkty te, mogą skrajnie różnić się składem chemicznym, wartością odżywczą, właściwościami funkcjonalnymi. Dlatego też,  prawidłowo zbilansowana dieta to nie tylko obecność dowolnego produktu mleczarskiego ale i również ich poprawny dobór pod względem jakościowym i funkcyjnym. W artykule scharakteryzowano takie główne produkty jak: mleko spożywcze (pasteryzowane, UHT, ESL), jogurt, kefir, mleko zsiadłe, sery podpuszczkowe dojrzewające, sery twarogowe i sery topione.

Oliwa z oliwej jest jednym z najpopularniejszych olejów jadalnych w Europie. Jej skład i właściwości są cenione od wieków. Najczęściej olej z miazgi oliwnej pozyskuje się na drodze hydraulicznego tłoczenia lub wirowania. Ekstrakcję rozpuszzcalnikiem stosuje się w celu wydobycia resztek oleju z miazgi, który następnie poddaje się rafinacji, co wpływa zmniejszenie właściwości prozdrowotnych tego oleju. Natomiast włączenie do diety człowieka oliwy z oliwek, pochodzącej z pierwszego tłoczenia, niesie ze sobą wiele korzyści, m.in. hamowanie rozwój miażdżycy tętnic, obniżenie stężenia złego cholesterolu w surowicy krwi, zmniejszenie ryzyka  cukrzycy, otyłości, nadciśnienia tętniczego, a także wystąpienia raka piersi u kobiet.

Czekaloda jest produktem cenionym od wielu lat. W doniesieniu przedstawiono powszechnie wykjorzystywane nazewnictwo i klasyfikację czekolady. Przybliżono również skład czekolady, zwracając szczególną uwagę na rodzaj kwasów tłuszczowych, składniki mineralne, alkaloidy, związki fenolowe. W skrócie, przedstawiono również wpływ spożycia czekolady na organizm człowieka.

Sery stanowią jedną z najważniejszych grup przetworów mleczarskich. Do ich produkcji wykorzystuje się prawie połowę ogólnej ilości produkowanego mleka. Na rynku istnieje wiele odmian sera, dlatego też doniesieniu przedstawiono podstawową klasyfikację serów ze względu m.in. na zawartość tłuszczu, wody, twardość. Rodzaj sera determinuje jego właśćiwości odżywcze, które zależą głównie od rodzaju i jakości mleka, a także od sposobu wytwarzania. Ser jako produkt konsupcyjny jest postrzegany bardzo atrakcyjnie przez konsumenta, dlatego też z roku na rok konsupcja i produkcja serów wzrasta. 

W 2013 roku matki chorujące na cukrzycę typu 1 lub typu 2 urodziły ok. 4,3 miliona dzieci. Cukrzyca typu 1 lub typu 2 stanowi wysokie ryzyko powikłań płodwych zarówno dla płodu jak i dla kobiety ciężarnej. W publikacji omówiono klasyfikacje, epidemiologię i patogenezę cukrzycy typu 1, wpływ cukrzycy na przebieg ciąży, jak również, powikłania płodowe (makrosomia płodu, zespół zaburzeń oddychania, wady wrodzone, zespół regresji krzyżowej).

Celiakia uważana jest za jedną z najczęstszych nietolerancji pokarmowych, wynikającą z wrodzonej nietolerancji glutenu. Do niedawna uznawano tę chorobę za schorzenie małych dzieci, stosunkowo rzadko występującą w wieku dorosłym. W ostatnich latach obraz kliniczny celiakii zmienił się, a badania wykazują na wzrost zapadalności na chorobę wśród osób dorosłych, najczęściej między 30 a 50 rokiem życia. Postać objawów choroby jest różna, co utrudnia wczesną diagnostykę. W 90% przypadków objawy są niespecyficzne, będące efektem złego wchłaniania składników odżywczych przez organizm. Szacuje się że ok. 2,5 mln ludzi w Europie choruje na celiakię, w tym bezobjawowa postać występuje z częstością 1:100 do 1:300, a objawowa 1:3345. Celiakia występuje głównie u osób rasy białej, częściej u kobiet niż mężczyzn (w proporcji 2:1).

Padaczka, inaczej nazywana epilepsją, to zespół objawów fizycznych i psychicznych charakteryzujący się przewlekłymi napadowymi zaburzeniami czynnościowymi ośrodkowego układu nerwowego. Zaliczana jest do najczęściej występujących chronicznych chorób OUN. Z epilepsją zmaga się w Polsce około 400 tysięcy ludzi i liczba ta z roku na rok rośnie.

W publikacji przedstawiono aktualne zalecenia żywieniowe oraz poglądy specjalistów na temat alternatywnych i niefarmakologicznych metod terapii padaczki u dzieci, osób dorosłych i kobiet karmiących. Wymieniono skutki uboczne stosowania diety ketogennej jako najczęściej rekomendowanej na świecie diety przez środowiska lekarskie. Ponadto przedstawiono prozdrowotne działanie wybranych substancji bioaktywnych roślin z rodziny selerowatych, między innymi: tymochinonu z czarnuszki siewnej i imperatoryny z anielskiego korzenia, które mogą przyczynić się do poprawy zdrowia epileptyków.

Indeks glikemiczny jest wartością pomagającą odróżnić produkty spożywcze, z których węglowodany wchłaniają się szybko od tych, które uwalniaja je powowoli i dostarczają energii przez dłuższy czas. Natomiast ładunek glikemiczny łączy informację o ilości węglowodanów przyswajalnych w danej porcji pożywienia z ich indeksem glikemicznym. Wartości indeksu czy ładunku glikemicznego mogą być pomocne w wyborze produktów spożywczych o mniejszej gęstości energetycznej oraz w bilansowaniu jadłospisów, zwłaszcza przeznaczonych dla osób odchudzających się i chorych na cukrzycę.

Istnieje szereg metod pozwalających w mniejszym lub większym stopniu ocenić skład i budowę ciała człowieka. Do najbardziej popularnych zaliczyć można: pomiar masy ciała, badania antropometryczne (w skład których wchodzą chociażby pomiar wzrostu czy obwodów poszczególnych części ciała), wyliczanie wskaźnika BMI. Wymienione metody niosą ze sobą ryzyko błędu i nie pozwalają na uzyskanie szczegółowych informacji o stanie zdrowia pacjenta, kondycji jego ciała i parametrach. Rozwiązaniem powyższych problemów może okazać się metoda bioimpedancji elektrycznej, dzięki której uzyskuje się informacje o składzie ciała pacjenta, przez co łatwiej jest skomponować skuteczny plan żywieniowy i odpowiednią dietę [3]. Niniejsza publikacja charakteryzuje metodę BIA, przedstawia metodyke przeprowadzania pomiarów i ich interpretację.

Osoby cierpiące na zaburzenia odżywiania doświadczają poważnych zaburzeń zachowań związanych z jedzeniem oraz uczuć i myśli krążących przeważnie wokół tematu jedzenia, postrzegania kształtu sylwetki, masy ciała. W wielu przypadkach zaburzeniom odżywiania mogą towarzyszyć inne zaburzenia psychiczne, np. zaburzenia lękowe, panika, zaburzenia obsesyjno-kompulsywne, nadużywanie alkoholu, narkotyków, innych środków odurzających oraz próby samookaleczeń. Zaburzenia te często kojarzone są z wizerunkiem osoby wychudzonej i wyniszczonej fizycznie, która obsesyjnie skupia się na ilości spożytego jedzenia. W rzeczywistości problem może być niewidoczny nawet dla osób z najbliższego otoczenia chorego. Zaburzenia odżywiania mają różne podłoża, przebieg i nasilenie. Często służą jako narzędzie w uzyskaniu pożądanego wyglądu oraz rozładowaniu stanu emocjonalnego. Leczenie zaburzeń odżywiania wymaga niekiedy zaangażowania najbliższego otoczenia osoby chorej oraz zespoły terapeutycznego. W niniejszym artykule zostanie przedstawione zaburzenie napadowego objadania się w celu poszerzenia świadomości społeczeństwa w tym temacie.

Anoreksja to niebezpieczne zaburzenie odżywania, które opiera się na restrykcjach prowadzących do zmniejszenia masy ciała. Zwiększone ryzyko zachorowania występuje u osób w wieku od 15 do 19 lat, dlatego cierpi na nią spory odsetek nastolatków. Pierwsze objawy choroby nie są jednoznaczne, jednak nie należy ich bagatelizować. Charakterystyczna dla anoreksji jest nagła utrata masy ciała, wypadanie włosów, noszenie luźnych ubrań, a nawet omdlenia. Na rozwój anoreksji może mieć wpływ wiele czynników m.in. relacje w rodzinie, media społecznościowe, a także zaburzenia osobowości. Dzieci żyjące w rodzinach konfliktowych mogą mieć skłonności do zachorowania. Jak wykazują badania osoby chore na anoreksję mają charakterystyczne cechy osobowości, a jedną z nich jest perfekcjonizm. Zdecydowanie negatywny wpływ na nastolatków mają media społecznościowe, które mogą powodować zaburzenia poczucia własnej wartości. Jadłowstręt psychiczny niesie za sobą negatywne konsekwencje zarówno dla wszystkich układów organizmu, jak i dla sfery psychicznej chorego.

Anoreksja to niebezpieczne zaburzenie odżywania, które opiera się na restrykcjach prowadzących do zmniejszenia masy ciała. Zwiększone ryzyko zachorowania występuje u osób w wieku od 15 do 19 lat, dlatego cierpi na nią spory odsetek nastolatków. Pierwsze objawy choroby nie są jednoznaczne, jednak nie należy ich bagatelizować. Charakterystyczna dla anoreksji jest nagła utrata masy ciała, wypadanie włosów, noszenie luźnych ubrań, a nawet omdlenia. Na rozwój anoreksji może mieć wpływ wiele czynników m.in. relacje w rodzinie, media społecznościowe, a także zaburzenia osobowości. Dzieci żyjące w rodzinach konfliktowych mogą mieć skłonności do zachorowania. Jak wykazują badania osoby chore na anoreksję mają charakterystyczne cechy osobowości, a jedną z nich jest perfekcjonizm. Zdecydowanie negatywny wpływ na nastolatków mają media społecznościowe, które mogą powodować zaburzenia poczucia własnej wartości. Jadłowstręt psychiczny niesie za sobą negatywne konsekwencje zarówno dla wszystkich układów organizmu, jak i dla sfery psychicznej chorego.

Mukowiscydoza jest chorobą genetyczną dziedziczoną autosomalnie recesywnie. W Polsce występuje z częstością około 1 na 5000 urodzeń. W 2009 roku wprowadzono testy przesiewowe noworodków, które mają 96% czułości. Rejestr Pacjentów Europejskiego Towarzystwa Mukowiscydozy ECFS gromadzi dane demograficzne i kliniczne od osób z mukowiscydozą wyrażających dobrowolną zgodę w Europie. Informacje są wykorzystywane do pomiaru, badania i porównywania aspektów mukowiscydozy i jego leczenia w krajach uczestniczących. Baza danych rejestru zawiera dane od ponad 48 000 zarejestrowanych osób z mukowiscydozą z 35 krajów [1]. Dzieci urodzone w XX w., niezależnie od kraju, miały bardzo małe szanse na przeżycie do wieku dorosłego, ze względu na brak skutecznych terapii. Chorzy z mukowiscydozą urodzeni w dwóch ostatnich dekadach XX wieku w krajach rozwiniętych mają obecnie o 50% większą szansę na życie do 50 lat [2].